Poradnia Psychologiczno-Pedagogiczna nr 1 w Kaliszu

Załącznik nr 1

do zarządzenia dyrektora

   nr 23/2023/2024 z dn. 12.02.2024 r.

STANDARDY OCHRONY MAŁOLETNICH

W PORADNI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ NR 1 W KALISZU

• 1

Postanowienia ogólne

1. Standardy Ochrony Małoletnich, zwane dalej „Standardami”, określają zasady i procedury mające na celu zapewnienie bezpieczeństwa małoletnich korzystających z usług Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 1 w Kaliszu, zwanej dalej „Poradnią”.
2. Celem Standardów jest w szczególności:

• zapewnienie małoletnim bezpiecznych warunków korzystania z pomocy psychologicznej, pedagogicznej, logopedycznej, terapeutycznej i diagnostycznej;
• ochrona małoletnich przed wszelkimi formami krzywdzenia;
• określenie zasad bezpiecznych relacji pomiędzy małoletnim a personelem Poradni;
• określenie sposobu reagowania w przypadku podejrzenia krzywdzenia małoletniego;
• zapewnienie małoletniemu odpowiedniego wsparcia w sytuacji zagrożenia jego dobra;
• określenie zasad postępowania w przypadku podejrzenia krzywdzenia małoletniego przez osobę dorosłą lub innego małoletniego;
• zwiększanie świadomości personelu w zakresie ochrony dzieci i młodzieży;
• zapewnienie ochrony dzieciom z niepełnosprawnościami oraz dzieciom ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.

3. Standardy stosuje się do wszystkich pracowników Poradni, niezależnie od podstawy zatrudnienia, a także do osób wykonujących na terenie Poradni zadania na podstawie umów cywilnoprawnych, praktyk, staży, wolontariatu lub innych form współpracy – w zakresie odpowiednim do wykonywanych przez nie czynności.
4. Każdy pracownik Poradni jest zobowiązany do znajomości i przestrzegania Standardów.
5. W realizacji Standardów nadrzędną zasadą jest działanie dla dobra małoletniego, z poszanowaniem jego godności, praw, prywatności i indywidualnych potrzeb.
6. Standardy uwzględniają szczególną sytuację dzieci z niepełnosprawnościami, dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, dzieci z trudnościami komunikacyjnymi, emocjonalnymi, społecznymi i rozwojowymi oraz dzieci wymagających szczególnego wsparcia.
7.  

ROZDZIAŁ I

ZASADY BEZPIECZNYCH RELACJI MAŁOLETNI – PERSONEL PORADNI

• 2

Zasady ogólne

1. Relacje personelu Poradni z małoletnimi opierają się na szacunku, życzliwości, akceptacji, cierpliwości, uważności i poszanowaniu granic dziecka.
2. Personel Poradni:

• traktuje małoletniego z szacunkiem;
• uwzględnia jego wiek, poziom rozwoju, możliwości psychofizyczne i komunikacyjne;
• respektuje jego prawo do prywatności;
• wysłuchuje małoletniego i traktuje jego wypowiedzi z należytą powagą;
• informuje małoletniego o podejmowanych działaniach w sposób dla niego zrozumiały;
• dostosowuje sposób komunikacji do wieku i możliwości dziecka;
• respektuje prawo dziecka do odmowy wykonania czynności, jeżeli odmowa nie powoduje zagrożenia dla jego zdrowia lub bezpieczeństwa;
• reaguje na sygnały świadczące o dyskomforcie lub poczuciu zagrożenia małoletniego;
• zapewnia warunki umożliwiające dziecku zgłoszenie trudności lub niepokojącej sytuacji;
• zachowuje poufność informacji uzyskanych w związku z wykonywaniem obowiązków zawodowych, z uwzględnieniem obowiązujących przepisów prawa.

3. W przypadku prowadzenia diagnozy lub terapii pracownik:

• wyjaśnia dziecku, w miarę jego możliwości, cel i przebieg podejmowanych czynności;
• unika działań powodujących nieuzasadniony lęk, zawstydzenie lub poczucie zagrożenia;
• respektuje sygnały zmęczenia, przeciążenia sensorycznego lub emocjonalnego;
• w razie potrzeby stosuje przerwy i dostosowuje tempo pracy;
• uwzględnia indywidualne potrzeby dziecka wynikające z jego niepełnosprawności, stanu zdrowia, rozwoju lub trudności w funkcjonowaniu.

• 3

Zachowania niedozwolone wobec małoletnich

1. Niedozwolone jest w szczególności:

• stosowanie przemocy fizycznej;
• stosowanie przemocy psychicznej lub emocjonalnej;
• bicie, szarpanie, popychanie, szturchanie lub inne naruszanie nietykalności cielesnej, z wyjątkiem sytuacji koniecznych dla ochrony zdrowia lub życia;
• krzyczenie na dziecko w sposób mający na celu jego zastraszenie lub upokorzenie;
• poniżanie, wyśmiewanie, ośmieszanie lub zawstydzanie;
• stosowanie gróźb;
• dyskryminowanie dziecka;
• ignorowanie jego potrzeb lub sygnałów świadczących o cierpieniu;
• wykorzystywanie przewagi wynikającej z pozycji zawodowej;
• naruszanie prywatności dziecka bez uzasadnionej potrzeby;
• podejmowanie kontaktów o charakterze seksualnym;
• składanie propozycji o charakterze seksualnym;
• wykonywanie gestów, komentarzy lub żartów o charakterze seksualnym;
• nawiązywanie z małoletnim relacji o charakterze romantycznym lub seksualnym;
• utrwalanie wizerunku dziecka bez wymaganej zgody lub podstawy prawnej;
  1. publikowanie lub udostępnianie informacji dotyczących dziecka w sposób naruszający jego prywatność;
  2. nawiązywanie prywatnych relacji z dzieckiem poza zakresem wynikającym z wykonywania obowiązków zawodowych;
  3. kontaktowanie się z dzieckiem za pośrednictwem prywatnych kont w mediach społecznościowych;
  4. przekazywanie dziecku prywatnego numeru telefonu lub innych prywatnych danych kontaktowych, jeżeli nie jest to uzasadnione wykonywaniem obowiązków zawodowych;
  5. przyjmowanie od dziecka pieniędzy, prezentów lub innych korzyści, jeżeli mogłoby to prowadzić do powstania relacji zależności lub nierównego traktowania.

2. Niedozwolone jest pozostawanie z małoletnim w sytuacji, która może naruszać jego bezpieczeństwo lub stwarzać ryzyko przekroczenia granic zawodowych.
3. W uzasadnionych przypadkach, wynikających ze specyfiki diagnozy, terapii lub pomocy psychologiczno-pedagogicznej, dopuszczalny jest kontakt fizyczny z małoletnim wyłącznie wtedy, gdy:
   1. jest związany z realizacją celu terapeutycznego, diagnostycznego lub zapewnieniem bezpieczeństwa;
   2. jest adekwatny do sytuacji;
   3. respektuje granice dziecka;
   4. nie ma charakteru przemocy, przymusu ani kontaktu o charakterze seksualnym.

ROZDZIAŁ II

BEZPIECZNE RELACJE POMIĘDZY MAŁOLETNIMI

• 4

1. Małoletni korzystający z pomocy Poradni zobowiązani są do wzajemnego poszanowania swoich praw, godności i granic.
2. W przypadku zajęć grupowych, warsztatów, treningów lub innych form pracy grupowej zabronione jest:
   • stosowanie przemocy fizycznej;
   • wyśmiewanie;
   • poniżanie;
   • zastraszanie;
   • wykluczanie z grupy;
   • przezywanie;
   • rozpowszechnianie informacji dotyczących innych uczestników bez ich zgody;
   • wykonywanie i rozpowszechnianie zdjęć, nagrań lub materiałów przedstawiających innych uczestników bez odpowiedniej zgody;
   • naruszanie prywatności innych osób;
   • stosowanie przemocy za pośrednictwem Internetu lub urządzeń elektronicznych.
3. Personel Poradni reaguje na każde zachowanie zagrażające bezpieczeństwu uczestników zajęć.
4. W przypadku konfliktu pomiędzy małoletnimi pracownik podejmuje działania adekwatne do sytuacji, mające na celu:
   • zapewnienie bezpieczeństwa;
   • przerwanie zachowania zagrażającego;
   • wysłuchanie uczestników;
   • ustalenie okoliczności zdarzenia;
   • udzielenie adekwatnego wsparcia;
   • poinformowanie rodziców/opiekunów, jeżeli sytuacja tego wymaga.

ROZDZIAŁ III

ROZPOZNAWANIE CZYNNIKÓW RYZYKA KRZYWDZENIA MAŁOLETNIEGO

• 5

1. Każdy pracownik Poradni w ramach wykonywanych obowiązków zwraca uwagę na czynniki ryzyka i symptomy krzywdzenia małoletnich.
2. Do przykładowych sygnałów mogących wskazywać na krzywdzenie należą w szczególności:
   • niewyjaśnione obrażenia;
   • nagłe zmiany zachowania;
   • wycofanie, lęk, nadmierna czujność;
   • nasilone reakcje emocjonalne;
   • obniżenie nastroju;
   • zachowania regresywne;
   • wyraźny lęk przed określoną osobą;
   • wypowiedzi wskazujące na doświadczanie przemocy;
   • zaniedbanie podstawowych potrzeb;
   • zachowania seksualizujące nieadekwatne do wieku;
   • sygnały wskazujące na cyberprzemoc;
   • informacje o przemocy rówieśniczej lub domowej.
3. Pracownik, który zauważy niepokojące sygnały, podejmuje działania zgodnie z niniejszymi Standardami.
4. Pracownik nie prowadzi samodzielnego postępowania wyjaśniającego w zakresie wykraczającym poza jego kompetencje.

ROZDZIAŁ IV

PROCEDURA INTERWENCJI W PRZYPADKU PODEJRZENIA KRZYWDZENIA MAŁOLETNIEGO

• 6

Zasady ogólne

1. Każdy pracownik Poradni, który:
   • jest świadkiem krzywdzenia małoletniego;
   • powziął podejrzenie krzywdzenia;
   • otrzymał informację od małoletniego o krzywdzeniu;
   • otrzymał informację od rodzica, opiekuna, nauczyciela lub innej osoby o możliwości krzywdzenia dziecka,
   • ma obowiązek podjąć działania zgodnie z niniejszymi Standardami.
2. W przypadku bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia małoletniego należy w pierwszej kolejności zapewnić mu bezpieczeństwo oraz, w razie potrzeby, wezwać odpowiednie służby.
3. Pracownik przekazuje informację o zdarzeniu dyrektorowi Poradni lub osobie wyznaczonej przez dyrektora.
4. Informację przekazuje się bez zbędnej zwłoki.

• 7

Rozmowa z małoletnim

1. W przypadku ujawnienia przez dziecko faktu krzywdzenia pracownik:
   • zapewnia dziecku poczucie bezpieczeństwa;
   • wysłuchuje dziecka;
   • nie okazuje niedowierzania;
   • nie ocenia dziecka;
   • nie obwinia dziecka;
   • nie sugeruje odpowiedzi;
   • nie prowadzi wielokrotnego przesłuchiwania dziecka;
   • nie obiecuje zachowania informacji w tajemnicy;
   • informuje dziecko, że podejmie działania mające na celu zapewnienie mu bezpieczeństwa.
2. Rozmowa powinna być dostosowana do wieku, rozwoju i możliwości komunikacyjnych dziecka.
3. W przypadku dziecka z trudnościami komunikacyjnymi pracownik stosuje adekwatne sposoby komunikowania się, w tym komunikację alternatywną lub wspomagającą, jeżeli jest ona wykorzystywana przez dziecko.

ROZDZIAŁ V

PROCEDURA W PRZYPADKU KRZYWDZENIA PRZEZ PRACOWNIKA PORADNI

• 8

1. W przypadku podejrzenia, że sprawcą krzywdzenia jest pracownik Poradni, informację należy niezwłocznie przekazać dyrektorowi Poradni.
2. Jeżeli podejrzenie dotyczy dyrektora Poradni, zgłoszenie kieruje się do organu prowadzącego lub innego właściwego podmiotu zgodnie z obowiązującymi przepisami.
3. Osoba, której dotyczy zgłoszenie, nie może podejmować działań mających na celu wywieranie wpływu na małoletniego, jego rodziców/opiekunów lub osoby uczestniczące w wyjaśnianiu sprawy.
4. Dyrektor podejmuje działania mające na celu:
   • zapewnienie dziecku bezpieczeństwa;
   • ograniczenie kontaktu dziecka z osobą, której dotyczy podejrzenie – jeżeli jest to konieczne;
   • zabezpieczenie dokumentacji;
   • ustalenie dalszego sposobu postępowania;
   • dokonanie zawiadomienia właściwych organów, jeżeli zachodzi taka potrzeba.

ROZDZIAŁ VI

KRZYWDZENIE PRZEZ RODZICA, OPIEKUNA LUB INNĄ OSOBĘ DOROSŁĄ

• 9

1. W przypadku podejrzenia krzywdzenia dziecka przez rodzica, opiekuna lub inną osobę dorosłą pracownik niezwłocznie przekazuje informację dyrektorowi.
2. W przypadku podejrzenia, że rodzic lub opiekun jest sprawcą krzywdzenia, należy ocenić, czy poinformowanie go o podejrzeniu nie zwiększy zagrożenia dla dziecka.
3. Dalsze działania podejmowane są zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, z uwzględnieniem dobra i bezpieczeństwa małoletniego.
4. Jeżeli zachodzi podejrzenie popełnienia przestępstwa na szkodę małoletniego, Poradnia podejmuje działania zmierzające do zawiadomienia właściwych organów.
5. W przypadku zagrożenia dobra dziecka dyrektor lub osoba upoważniona podejmuje działania w celu zawiadomienia właściwego sądu opiekuńczego.
6. Jeżeli zachodzą przesłanki do wszczęcia procedury „Niebieskie Karty”, procedurę wszczyna osoba posiadająca do tego uprawnienie na podstawie obowiązujących przepisów; dyrektor zapewnia wskazanie takiej osoby i odnotowanie jej w wykazie osób odpowiedzialnych.

ROZDZIAŁ VII

ZAWIADAMIANIE WŁAŚCIWYCH ORGANÓW

• 10

1. Za składanie zawiadomień o podejrzeniu popełnienia przestępstwa na szkodę małoletniego oraz zawiadamianie sądu opiekuńczego odpowiada dyrektor Poradni lub osoba przez niego pisemnie upoważniona, z uwzględnieniem obowiązków prawnych osoby, która powzięła informację o możliwości popełnienia przestępstwa. Osobę odpowiedzialną za koordynację interwencji wskazuje załącznik do Standardów.
2. W zależności od charakteru zdarzenia zawiadomienie może zostać skierowane w szczególności do:
   • Policji;
   • Prokuratury;
   • Sądu Rejonowego – właściwego wydziału rodzinnego i nieletnich;
   • właściwego zespołu interdyscyplinarnego/grupy diagnostyczno-pomocowej – w przypadku procedury „Niebieskie Karty”;
   • innych właściwych instytucji.
3. Dokumentowanie podjętych działań odbywa się w sposób zapewniający ochronę danych osobowych i poufność informacji.

ROZDZIAŁ VIII

PLAN WSPARCIA MAŁOLETNIEGO PO UJAWNIENIU KRZYWDZENIA

• 11

1. W przypadku ujawnienia krzywdzenia małoletniego Poradnia, w zakresie swoich kompetencji, opracowuje indywidualny plan wsparcia dziecka.
2. Plan wsparcia może obejmować:
   • zapewnienie dziecku bezpieczeństwa;
   • pomoc psychologiczną;
   • pomoc pedagogiczną;
   • pomoc logopedyczną lub terapeutyczną, jeżeli jest wskazana;
   • konsultacje z rodzicami/opiekunami;
   • wskazanie specjalistycznych placówek lub instytucji;
   • współpracę ze szkołą lub przedszkolem;
   • współpracę z podmiotami leczniczymi;
   • współpracę z sądem, Policją, pomocą społeczną lub innymi właściwymi instytucjami;
   • monitorowanie funkcjonowania dziecka.
3. Plan wsparcia powinien uwzględniać:
   • wiek dziecka;
   • jego stan psychofizyczny;
   • rodzaj doświadczonego krzywdzenia;
   • potrzeby rozwojowe i edukacyjne;
   • sytuację rodzinną;
   • możliwości komunikacyjne;
   • niepełnosprawność lub specjalne potrzeby edukacyjne.
4. W miarę możliwości i zgodnie z dobrem dziecka plan wsparcia ustala się we współpracy z małoletnim oraz jego rodzicami/opiekunami.
5. W sytuacji, gdy rodzic/opiekun może być sprawcą krzywdzenia, działania prowadzi się w sposób, który nie zwiększa zagrożenia dla dziecka.

ROZDZIAŁ IX

SZCZEGÓLNA OCHRONA DZIECI Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIAMI I ZE SPECJALNYMI POTRZEBAMI EDUKACYJNYMI

• 12

1. Poradnia zapewnia szczególną ochronę małoletnim:
   • z niepełnosprawnościami;
   • ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi;
   • z zaburzeniami komunikacji;
   • z trudnościami emocjonalnymi i społecznymi;
   • z zaburzeniami neurorozwojowymi;
   • wymagającym dostosowania sposobu komunikowania się.
2. Personel dostosowuje sposób komunikacji i prowadzenia czynności diagnostycznych lub terapeutycznych do możliwości dziecka.
3. Szczególną uwagę należy zwracać na sytuacje, w których dziecko:
   • ma ograniczoną możliwość komunikowania się;
   • ma trudność w rozpoznawaniu zagrożenia;
   • jest zależne od osób dorosłych;
   • ma trudność w zgłaszaniu doświadczanej przemocy;
   • może mieć trudność w rozumieniu granic społecznych;
   • jest szczególnie podatne na manipulację lub wykorzystanie.
4. W przypadku dzieci niemówiących lub posługujących się komunikacją alternatywną i wspomagającą pracownik zapewnia możliwość przekazania informacji w dostępnej dla dziecka formie.
5. Dziecko nie może być dyskryminowane ze względu na rodzaj niepełnosprawności, trudności rozwojowe, stan zdrowia, sposób komunikowania się ani inne indywidualne cechy.

ROZDZIAŁ X

ZASADY KORZYSTANIA Z URZĄDZEŃ ELEKTRONICZNYCH I INTERNETU

• 13

1. Korzystanie z urządzeń elektronicznych na terenie Poradni powinno odbywać się w sposób bezpieczny i z poszanowaniem prywatności innych osób.
2. Małoletni nie mogą bez zgody utrwalać wizerunku, głosu ani wypowiedzi innych osób przebywających w Poradni.
3. Zabrania się:
   • nagrywania pracowników i innych małoletnich bez odpowiedniej zgody;
   • fotografowania dokumentacji;
   • udostępniania w Internecie informacji dotyczących innych osób korzystających z Poradni;
   • rozpowszechniania materiałów naruszających godność lub bezpieczeństwo innych osób;
   • korzystania z Internetu w sposób naruszający przepisy prawa lub prawa innych osób.
4. Pracownicy Poradni korzystają z urządzeń elektronicznych w sposób zapewniający ochronę danych osobowych i informacji dotyczących małoletnich.
5. Dokumentacja diagnostyczna i terapeutyczna nie może być przesyłana za pośrednictwem prywatnych kont lub niezabezpieczonych kanałów komunikacji.

ROZDZIAŁ XI

OCHRONA PRZED TREŚCIAMI SZKODLIWYMI W INTERNECIE

• 14

1. Personel Poradni podejmuje działania edukacyjne dotyczące bezpiecznego korzystania z Internetu, odpowiednio do wieku i potrzeb małoletnich.
2. W przypadku ujawnienia cyberprzemocy lub kontaktu dziecka z treściami szkodliwymi pracownik:
   • zapewnia dziecku wsparcie;
   • ustala podstawowe informacje dotyczące zdarzenia;
   • informuje osobę odpowiedzialną za ochronę małoletnich;
   • w razie potrzeby informuje rodziców/opiekunów;
   • podejmuje dalsze działania zgodnie z charakterem zdarzenia.
3. W przypadku zagrożenia życia lub zdrowia dziecka podejmowane są niezwłoczne działania interwencyjne.

ROZDZIAŁ XII

OSOBY ODPOWIEDZIALNE ZA PRZYJMOWANIE ZGŁOSZEŃ I UDZIELANIE WSPARCIA

• 15

1. Dyrektor Poradni wyznacza osoby odpowiedzialne za:
   • przyjmowanie zgłoszeń dotyczących zagrożenia dobra małoletniego;
   • koordynowanie działań interwencyjnych;
   • udzielanie dziecku wsparcia;
   • prowadzenie dokumentacji;
   • współpracę z właściwymi instytucjami.
2. Informacja o osobach odpowiedzialnych oraz sposobach zgłaszania zdarzeń jest dostępna:
   • w siedzibie Poradni;
   • na stronie internetowej Poradni;
   • w miejscu dostępnym dla małoletnich i rodziców/opiekunów.
3. Małoletni może zgłosić niepokojącą sytuację każdemu pracownikowi Poradni, któremu ufa.
4. Pracownik, który otrzyma takie zgłoszenie, jest zobowiązany przekazać je osobie odpowiedzialnej za prowadzenie interwencji.

ROZDZIAŁ XIII

DOKUMENTOWANIE I PRZECHOWYWANIE ZDARZEŃ

• 16

1. Każde zgłoszenie dotyczące podejrzenia krzywdzenia małoletniego podlega udokumentowaniu w zakresie niezbędnym do podjęcia działań.
2. Dokumentacja może obejmować w szczególności:
   • kartę zgłoszenia/interwencji;
   • opis podjętych działań;
   • informacje dotyczące rozmowy z dzieckiem;
   • informacje dotyczące kontaktu z rodzicami/opiekunami;
   • informacje dotyczące zawiadomienia właściwych instytucji;
   • plan wsparcia dziecka;
   • informacje dotyczące monitorowania sytuacji.
3. Dokumentacja jest przechowywana w sposób zapewniający:
   • poufność;
   • ochronę danych osobowych;
   • dostęp wyłącznie osobom upoważnionym;
   • zabezpieczenie przed utratą, zniszczeniem lub nieuprawnionym dostępem.
4. Dokumentację przechowuje się zgodnie z obowiązującymi w Poradni zasadami prowadzenia i archiwizacji dokumentacji oraz przepisami dotyczącymi ochrony danych osobowych.

ROZDZIAŁ XIV

PRZYGOTOWANIE PERSONELU DO STOSOWANIA STANDARDÓW

• 17

        Dyrektor Poradni wyznacza osobę odpowiedzialną za przygotowanie personelu do stosowania Standardów.

1. Do zadań osoby odpowiedzialnej należy:
   • organizowanie szkoleń;
   • zapoznawanie pracowników z treścią Standardów;
   • udzielanie pracownikom informacji dotyczących procedur;
   • monitorowanie znajomości Standardów;
   • przygotowanie materiałów informacyjnych;
   • dokumentowanie udziału pracowników w szkoleniach.
2. Każdy pracownik Poradni przed rozpoczęciem pracy powinien zostać zapoznany ze Standardami.
3. Zapoznanie się ze Standardami pracownik potwierdza podpisem.
4. Szkolenia powinny uwzględniać specyfikę pracy Poradni, w szczególności:
   • diagnozę psychologiczną, pedagogiczną i logopedyczną;
   • prowadzenie terapii;
   • rozmowę z dzieckiem ujawniającym krzywdzenie;
   • rozpoznawanie symptomów krzywdzenia;
   • zasady interwencji;
   • ochronę dzieci z niepełnosprawnościami;
   • ochronę dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi;
   • cyberprzemoc i zagrożenia internetowe;
   • ochronę danych osobowych i poufność.

ROZDZIAŁ XV

UDOSTĘPNIANIE STANDARDÓW

• 18

1. Standardy są dostępne dla pracowników Poradni, małoletnich oraz ich rodziców/opiekunów.
2. Pełna wersja Standardów jest udostępniana na stronie internetowej Poradni oraz w siedzibie Poradni, w tym w widocznym miejscu, a ponadto jest dostępna:
   • w siedzibie Poradni;
   • na stronie internetowej Poradni;
   • w wersji elektronicznej lub papierowej na wniosek zainteresowanej osoby.
3. Małoletnim udostępnia się również wersję skróconą Standardów, zawierającą informacje istotne dla małoletnich i napisaną językiem zrozumiałym dla dzieci i młodzieży; wersję tę zamieszcza się na stronie internetowej Poradni i wywiesza w widocznym miejscu w jej siedzibie.
4. Pracownicy Poradni wyjaśniają małoletnim, w sposób dostosowany do ich wieku i możliwości, podstawowe zasady bezpieczeństwa i sposoby uzyskania pomocy.
5. Rodzice/opiekunowie są informowani o możliwości zapoznania się ze Standardami.

ROZDZIAŁ XVI

PRZEGLĄD I AKTUALIZACJA STANDARDÓW

• 19

1. Standardy podlegają okresowej ocenie, nie rzadziej niż raz na dwa lata, pod kątem ich skuteczności, dostosowania do aktualnych potrzeb Poradni oraz zgodności z obowiązującymi przepisami prawa.
2. Przeglądu Standardów dokonuje osoba wyznaczona przez dyrektora, we współpracy z pracownikami Poradni.
3. Przy dokonywaniu oceny uwzględnia się w szczególności:
   • zgłoszone przypadki naruszenia Standardów;
   • sposób realizacji procedur interwencyjnych;
   • uwagi pracowników;
   • uwagi rodziców/opiekunów;
   • uwagi małoletnich, jeżeli ich uzyskanie jest możliwe i zasadne;
   • zmiany przepisów prawa;
   • wyniki szkoleń i działań edukacyjnych.
4. Wnioski z przeprowadzonej oceny i przeglądu Standardów dokumentuje się pisemnie.
5. W przypadku stwierdzenia potrzeby zmiany Standardów dyrektor wprowadza odpowiednie zmiany w drodze zarządzenia.

ROZDZIAŁ XVII

ODPOWIEDZIALNOŚĆ ZA PRZESTRZEGANIE STANDARDÓW

• 20

1. Za wdrożenie i przestrzeganie Standardów odpowiada dyrektor Poradni.
2. Każdy pracownik odpowiada za przestrzeganie zasad określonych w Standardach w zakresie wynikającym z wykonywanych obowiązków.
3. Naruszenie Standardów przez pracownika może skutkować konsekwencjami służbowymi lub prawnymi, zgodnie z obowiązującymi przepisami.
4. Brak zgłoszenia przez pracownika sytuacji, w której zachodzi uzasadnione podejrzenie krzywdzenia małoletniego, może skutkować odpowiedzialnością przewidzianą przepisami prawa.

ROZDZIAŁ XVIII

POSTANOWIENIA KOŃCOWE

• 21

1. Standardy wchodzą w życie z dniem określonym w zarządzeniu Dyrektora Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 1 w Kaliszu.
2. Standardy są dokumentem wewnętrznym Poradni i stanowią element systemu zapewnienia bezpieczeństwa małoletnich.
3. W sprawach nieuregulowanych w Standardach stosuje się przepisy powszechnie obowiązującego prawa.
4. Każdy pracownik Poradni jest zobowiązany do zapoznania się ze Standardami i ich przestrzegania.
5.  

ZAŁĄCZNIK NR 1

Karta interwencji

ZAŁĄCZNIK NR 2

PLAN WSPARCIA MAŁOLETNIEGO

Imię i nazwisko dziecka: ...................................................................................................

Data opracowania planu: .................................................................................................

1. Rozpoznana sytuacja / rodzaj zagrożenia

.....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

2. Potrzeby dziecka

.....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

3. Zapewnienie bezpieczeństwa

..............................................................................................................................................................................................................................................................................................................

4. Zaplanowane formy pomocy

☐ konsultacja psychologiczna
☐ pomoc psychologiczna
☐ pomoc pedagogiczna
☐ pomoc logopedyczna
☐ terapia
☐ konsultacja rodzicielska
☐ współpraca ze szkołą/przedszkolem
☐ skierowanie do innej instytucji
☐ inne: ..................................................................

5. Osoby odpowiedzialne

.......................................................................................................................................................

6. Sposób monitorowania sytuacji

.......................................................................................................................................................

7. Termin oceny skuteczności udzielonego wsparcia

.......................................................................................................................................................

Podpis osoby sporządzającej: .......................................................................................................

Podpis dyrektora/osoby upoważnionej: .......................................................................................

ZAŁĄCZNIK NR 3

STANDARDY OCHRONY MAŁOLETNICH – WERSJA DLA DZIECI I MŁODZIEŻY

PAMIĘTAJ – MASZ PRAWO DO BEZPIECZEŃSTWA!

W Poradni:

• masz prawo być traktowany/a z szacunkiem;
• masz prawo powiedzieć, że czegoś nie rozumiesz;
• masz prawo powiedzieć, że coś Ci się nie podoba;
• masz prawo prosić o przerwę, jeśli czujesz się zmęczony/a lub źle;
• nikt nie może Cię bić, poniżać, wyśmiewać ani straszyć;
• nikt nie może dotykać Cię w sposób, który powoduje Twój dyskomfort;
• nikt nie może prosić Cię o zachowanie w tajemnicy czegoś, co powoduje, że czujesz się źle lub niebezpiecznie;
• możesz powiedzieć pracownikowi Poradni, jeśli ktoś Cię krzywdzi;
• możesz powiedzieć o tym także rodzicowi, opiekunowi albo innej osobie dorosłej, której ufasz;
• jeśli powiesz o czymś ważnym, pracownik Poradni będzie starał się pomóc Ci zapewnić bezpieczeństwo.

JEŚLI COŚ CIĘ NIEPOKOI:

POWIEDZ O TYM!

Możesz zwrócić się do:

• psychologa,
• pedagoga,
• logopedy,
• terapeuty,
• innego pracownika Poradni,
• dyrektora Poradni.

To nie jest Twoja wina, jeśli ktoś Cię krzywdzi.

Masz prawo prosić o pomoc.

ZAŁĄCZNIK NR 4

WYKAZ OSÓB ODPOWIEDZIALNYCH

Dyrektor Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 1 w Kaliszu powołał:

Panią Patrycję Pasternak – pedagoga – jako osobę odpowiedzialną za przyjmowanie zgłoszeń dotyczących zagrożenia dobra małoletniego, koordynowanie interwencji w przypadku dziecka krzywdzonego, udzielanie lub organizowanie wsparcia oraz monitorowanie realizacji Standardów Ochrony Małoletnich w Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 1 w Kaliszu.

Za składanie zawiadomień o podejrzeniu popełnienia przestępstwa na szkodę małoletniego oraz zawiadamianie sądu opiekuńczego odpowiada Dyrektor Poradni lub osoba przez niego pisemnie upoważniona. Procedurę „Niebieskie Karty” wszczyna osoba posiadająca uprawnienie wynikające z obowiązujących przepisów.

ZAŁĄCZNIK NR 5

Monitoring standardów – ankieta

ZAŁĄCZNIK NR 6

Zasady bezpiecznej rekrutacji w Poradni Psychologiczno – Pedagogicznej nr 1 w Kaliszu

Standardem jest rekrutacja pracowników pedagogicznych i niepedagogicznych odbywająca się zgodnie z zasadami bezpiecznej rekrutacji, a pracodawca dąży do jak najlepszej weryfikacji kwalifikacji kandydata, w tym stosunek do wartości podzielanych przez placówkę, takich jak ochrona praw dzieci i szacunek do ich godności.

Poradnia dba, aby osoby w niej zatrudnione – zarówno pracownicy pedagogiczni, jak  i niepedagogiczni, w tym wolontariusze i praktykanci, posiadały odpowiednie kwalifikacje do pracy  z dziećmi oraz nie stanowiła dla nich zagrożenia.

W każdym przypadku poradnia musi posiadać dane pozwalające zidentyfikować osobę przez nią zatrudnioną, niezależnie od podstawy zatrudnienia, tj, imię (imiona) i nazwisko, datę urodzenia oraz dane kontaktowe osoby zatrudnianej.

Zgodnie z art. 21 Ustawy o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępstwami na tle seksualnym osoba zatrudniająca przed zawarciem umowy sprawdza kandydata w Rejestrze Sprawców Przestępstw na Tle Seksualnym (rejestr z dostępem ograniczonym) oraz w Rejestrze osób, w stosunku  do których Państwowa Komisja do spraw wyjaśniania przypadków czynności skierowanych przeciwko wolności seksualnej i obyczajności wobec małoletniego poniżej lat 15 wydała postanowienie o wpisie w Rejestrze (dostęp: rps.ms.gov.pl, po założeniu profilu placówki). Sprawdzenie w rejestrze sprawców dokumentuje się wydrukiem informacji zwrotnej wygenerowanej z Rejestru, a figurowanie w Rejestrze wyklucza możliwość zatrudnienia kandydata.

Dyrektor jest zobowiązany do domagania się od osoby zatrudnianej lub od innej osoby (wolontariusza, praktykanta i in.) przed dopuszczeniem do wykonywania czynności  z małoletnimi w poradni/placówce, zaświadczenia z Krajowego Rejestru Karnego o niekaralności w zakresie przestępstw określonych w rozdziale XIX i XXV Kodeksu karnego, w art. 189a i art. 207 Kodeksu karnego  oraz w Ustawie o przeciwdziałaniu narkomanii.

Kandydat/kandydatka składa oświadczenia o posiadaniu przez niego/nią pełnej zdolności  do czynności prawnych i korzystaniu z praw publicznych; o niekaralności oraz o toczących się postępowaniach przygotowawczych, sądowych i dyscyplinarnych zgodnie ze wzorem oświadczenia.

Jeżeli osoba posiada obywatelstwo inne niż polskie przedkłada pracodawcy:

informację z rejestru karnego państwa obywatelstwa  uzyskiwaną do celów działalności zawodowej lub wolontariackiej związanej z kontaktami z dziećmi, bądź informację z rejestru karnego, jeżeli prawo tego państwa nie przewiduje wydawania informacji dla w/w celów;

 pod rygorem odpowiedzialności karnej, oświadczenie o państwie/ach zamieszkiwania w ciągu ostatnich 20 lat, innych niż Rzeczypospolita Polska i państwo obywatelstwa.

jeżeli mieszkała w innych państwach w ciągu 20 lat niż Rzeczypospolita Polska i państwo obywatelstwa, informację z rejestrów karnych tych państw uzyskiwaną  do celów działalności zawodowej lub wolontariackiej związanej z kontaktami  z dziećmi.

Dopuszczalne jest przedłożenie przez kandydata pod rygorem odpowiedzialności karnej oświadczenia, że prawo danego państwa nie przewiduje wydawania informacji o niekaralności i/lub nie prowadzi rejestru karnego oraz oświadczenia, że nie był(-a) w tym państwie prawomocnie skazany(-a).

O zawieraniu oświadczeń pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia świadczy zawarta w ich treści klauzula „Jestem świadomy(-a) odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia”, która zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.

Oświadczenia, wydruki z rejestrów i zaświadczenia z KRK dołączane są do części A akt osobowych pracownika lub do dokumentacji wolontariusza/ praktykanta. W przypadku danych z Rejestru osób, w stosunku do których Państwowa Komisja do spraw wyjaśniania przypadków czynności skierowanych przeciwko wolności seksualnej i obyczajności wobec małoletniego poniżej 15 lat, wydała postanowienie o wpisie w Rejestrze, wystarczającym jest wydruk strony internetowej, na której widnieje komunikat, że sprawdzana osoba nie figuruje w Rejestrze.

Oświadczenie

…………………………………………

(miejscowość, data)

Ja, ………………………………, nr PESEL ………………………………… oświadczam, że posiadam pełną zdolność do czynności prawnych, korzystam z praw publicznych, nie byłam(-em) skazana(-y) za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej i obyczajności, i przestępstwa z użyciem przemocy na szkodę małoletniego oraz nie toczy się przeciwko mnie żadne postępowanie karne ani dyscyplinarne w tym zakresie. Nie zostałam(-em) skazana(-y) prawomocnym wyrokiem za przestępstwa umyślne.

Jestem świadoma(-y) odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.

…………………………………………

            (podpis)

ZAŁĄCZNIK NR 7

Zasady bezpiecznej relacji personel dziecko

Zasady bezpiecznych relacji personelu Poradni Psychologiczno – Pedagogicznej nr 1 w Kaliszu z dziećmi

Naczelną zasadą wszystkich czynności podejmowanych przez pracowników  jest działanie dla dobra dziecka i w jego najlepszym interesie. Personel traktuje dziecko z szacunkiem oraz uwzględnia jego godność i potrzeby. Niedopuszczalne jest stosowanie przemocy wobec
dziecka w jakiejkolwiek formie. Personel realizując te cele działa w ramach obowiązującego
prawa, przepisów wewnętrznych instytucji oraz swoich kompetencji. Zasady bezpiecznych
relacji personelu z dziećmi obowiązują wszystkich pracowników, praktykantów i wolontariuszy. Znajomość i zaakceptowanie zasad są potwierdzone podpisaniem oświadczenia.
Relacje personelu z dziećmi

Jesteś zobowiązany/a do utrzymywania profesjonalnej relacji z dziećmi i każdorazowego
rozważenia, czy Twoja reakcja, komunikat bądź działanie wobec dziecka są adekwatne do sytuacji, bezpieczne, uzasadnione i sprawiedliwe wobec innych dzieci. Działaj w sposób
otwarty i przejrzysty dla innych, aby zminimalizować ryzyko błędnej interpretacji Twojego
zachowania.

Komunikacja z dziećmi

W komunikacji z dziećmi zachowuj cierpliwość i szacunek.
Słuchaj uważnie dzieci i udzielaj im odpowiedzi adekwatnych do ich wieku i danej sytuacji.

Nie wolno Ci zawstydzać, upokarzać, lekceważyć i obrażać dziecka. Nie wolno Ci krzyczeć na dziecko w sytuacji innej niż wynikająca z bezpieczeństwa dziecka lub innych dzieci

Nie wolno Ci ujawniać informacji wrażliwych dotyczących dziecka wobec osób nieuprawnionych, w tym wobec innych dzieci. Obejmuje to wizerunek dziecka, informacje o jego/jej sytuacji rodzinnej, ekonomicznej, medycznej, opiekuńczej i prawnej.

Podejmując decyzje dotyczące dziecka, poinformuj je o tym i staraj się brać pod uwagę
jego oczekiwania.

Szanuj prawo dziecka do prywatności. Jeśli konieczne jest odstąpienie od zasady  poufności, aby chronić dziecko, wyjaśnij mu to najszybciej jak to możliwe.

Jeśli pojawi się konieczność porozmawiania z dzieckiem na osobności, zostaw uchylone
drzwi do pomieszczenia i zadbaj, aby być w zasięgu wzroku innych. Możesz też poprosić drugiego pracownika o obecność podczas takiej rozmowy.

Nie wolno Ci zachowywać się w obecności dzieci w sposób niestosowny. Obejmuje to używanie wulgarnych słów, gestów i żartów, czynienie obraźliwych uwag, nawiązywane w wypowiedziach do aktywności bądź atrakcyjności seksualnej oraz  wykorzystywanie wobec dziecka relacji władzy lub przewagi fizycznej (zastraszanie, przymuszanie, groźby).

Zapewnij dzieci, że jeśli czują się niekomfortowo w jakiejś sytuacji, wobec konkretnego zachowania czy słów, mogą o tym powiedzieć Tobie lub wskazanej osobie i mogą oczekiwać odpowiedniej reakcji i/lub pomocy.

Działania z dziećmi

Doceniaj i szanuj wkład dzieci w podejmowane działania, aktywnie je angażuj i traktuj równo bez względu na ich płeć, orientację seksualną, sprawność/niepełnosprawność, status społeczny, etniczny, kulturowy, religijny i światopogląd.

1. Nie wolno Ci nawiązywać z dzieckiem jakichkolwiek relacji romantycznych lub seksualnych ani składać mu propozycji o nieodpowiednim charakterze. Obejmuje to także seksualne komentarze, żarty, gesty oraz udostępnianie dzieciom treści erotycznych  i pornograficznych bez względu na ich formę.
2. Nie wolno Ci utrwalać wizerunku dziecka (filmowanie, nagrywanie głosu, fotografowanie)  dla potrzeb prywatnych. Dotyczy to także umożliwienia osobom trzecim utrwalenia wizerunków dzieci, jeśli dyrekcja nie została o tym poinformowana, nie wyraziła na to zgody i nie uzyskała zgód rodziców/opiekunów prawnych oraz samych dzieci.
3. Nie wolno Ci proponować dzieciom alkoholu, wyrobów tytoniowych ani nielegalnych
4. substancji, jak również używać ich w obecności dzieci.
5. Nie wolno Ci przyjmować pieniędzy ani prezentów od dziecka, ani rodziców/opiekunów dziecka.
6. Nie wolno Ci wchodzić w relacje jakiejkolwiek zależności wobec dziecka  lub rodziców/opiekunów dziecka.
7. Nie wolno Ci zachowywać się w sposób mogący sugerować innym istnienie takiej zależności i prowadzący do oskarżeń o nierówne traktowanie bądź czerpanie korzyści majątkowych i innych. Nie dotyczy to okazjonalnych podarków związanych ze świętami w roku szkolnym, np. kwiatów, prezentów składkowych czy drobnych upominków.

Wszystkie ryzykowne sytuacje, które obejmują zauroczenie dzieckiem przez pracownika lub pracownikiem przez dziecko, muszą być raportowane dyrekcji. Jeśli jesteś ich świadkiem reaguj stanowczo, ale z wyczuciem, aby zachować godność osób zainteresowanych.

Kontakt fizyczny z dziećmi

Każde przemocowe działanie wobec dziecka jest niedopuszczalne. Istnieją jednak sytuacje, w których fizyczny kontakt z dzieckiem może być stosowny i spełnia zasady bezpiecznego kontaktu: jest odpowiedzią na potrzeby dziecka w danym momencie, uwzględnia wiek  dziecka, etap rozwojowy, płeć, kontekst kulturowy i sytuacyjny. Nie można jednak wyznaczyć uniwersalnej stosowności każdego takiego kontaktu fizycznego, ponieważ zachowanie                      odpowiednie wobec jednego dziecka może być nieodpowiednie wobec innego. Kieruj  się zawsze swoim profesjonalnym osądem, słuchając, obserwując i odnotowując reakcję dziecka, pytają je o zgodę na kontakt fizyczny (np. przytulenie) i zachowując świadomość, że nawet przy swoich dobrych intencjach taki kontakt może być błędnie zinterpretowany przez dziecko lub osoby trzecie.

1. Nie wolno Ci bić, szturchać, popychać ani w jakikolwiek sposób naruszać integralności fizycznej dziecka.
2. Nigdy nie dotykaj dziecka w sposób, który może być uznany za nieprzyzwoity lub niestosowny.
3. Zawsze bądź przygotowany na wyjaśnienie swoich działań.
4. Nie angażuj się w takie aktywności jak łaskotanie, udawane walki z dziećmi czy brutalne zabawy fizyczne.
5. Zachowaj szczególną ostrożność wobec dzieci, które doświadczyły nadużycia i krzywdzenia, w tym seksualnego, fizycznego bądź zaniedbania. Takie doświadczenia mogą czasem sprawić, że dziecko będzie dążyć do nawiązania niestosownych bądź nieadekwatnych fizycznych kontaktów z dorosłymi. W takich sytuacjach powinieneś reagować z wyczuciem, jednak stanowczo i pomóc dziecku zrozumieć znaczenie osobistych granic.
6. Kontakt fizyczny z dzieckiem nigdy nie może być niejawny bądź ukrywany, wiązać się z jakąkolwiek gratyfikacją ani wynikać z relacji władzy. Jeśli będziesz świadkiem jakiegokolwiek z wyżej opisanych zachowań i/lub sytuacji ze strony innych dorosłych lub dzieci, zawsze poinformuj o tym osobę odpowiedzialną i/lub postąp zgodnie z obowiązującą procedurą interwencji.
7. W sytuacjach wymagających czynności pielęgnacyjnych i higienicznych wobec dziecka, unikaj innego niż niezbędny kontaktu fizycznego z dzieckiem. Dotyczy to zwłaszcza pomagania dziecku w ubieraniu i rozbieraniu, jedzeniu, myciu, przewijaniu i w korzystaniu z toalety. Zadbaj o to, aby w każdej z czynności pielęgnacyjnych i higienicznych asystowała Ci inna osoba z instytucji. Jeśli pielęgnacja i opieka higieniczna nad dziećmi należą do Twoich obowiązków, zostaniesz przeszkolony w tym kierunku.
8. Podczas dłuższych niż jednodniowe wyjazdów i wycieczek niedopuszczalne jest spanie z dzieckiem w jednym łóżku lub w jednym pokoju.

Kontakty poza godzinami pracy

Co do zasady kontakt z dziećmi powinien odbywać się wyłącznie w godzinach pracy i dotyczyć

celów edukacyjnych lub wychowawczych.

1. Nie wolno Ci zapraszać dzieci do swojego miejsca zamieszkania ani spotykać się z nimi poza godzinami pracy. Obejmuje to także kontakty z dziećmi poprzez prywatne kanały komunikacji (prywatny telefon, e-mail, komunikatory, profile w mediach społecznościowych).
2. Jeśli zachodzi taka konieczność, właściwą formą komunikacji z dziećmi i ich rodzicami lub opiekunami poza godzinami pracy są kanały służbowe (e-mail, telefon służbowy).
3. Jeśli zachodzi konieczność spotkania z dziećmi poza godzinami pracy, musisz poinformować o tym dyrekcję, a rodzice/opiekunowie prawni dzieci muszą wyrazić zgodę na taki kontakt.
4. Utrzymywanie relacji towarzyskich lub rodzinnych (jeśli dzieci i rodzice/opiekunowie dzieci są osobami bliskimi wobec pracownika) wymaga zachowania poufności wszystkich informacji dotyczących innych dzieci, ich rodziców oraz opiekunów.

Bezpieczeństwo online

Bądź świadom cyfrowych zagrożeń i ryzyka wynikającego z rejestrowania Twojej prywatnej aktywności w sieci przez aplikacje i algorytmy, ale także Twoich własnych działań w internecie. Dotyczy to lajkowania określonych stron, korzystania z aplikacji randkowych, na których możesz spotkać uczniów/uczennice, obserwowania określonych osób/stron w mediach społecznościowych i ustawień prywatności kont, z których korzystasz. Jeśli Twój profil jest publicznie dostępny, dzieci i ich rodzice/opiekunowie będą mieć wgląd w Twoją cyfrową aktywność.

Nie wolno Ci nawiązywać kontaktów z  dzieckiem poprzez przyjmowanie bądź wysyłanie zaproszeń w mediach społecznościowych.

Załącznik nr 1

do zarządzenia dyrektora

   nr 23/2023/2024 z dn. 12.02.2024 r.

STANDARDY OCHRONY MAŁOLETNICH

W PORADNI PSYCHOLOGICZNO-PEDAGOGICZNEJ NR 1 W KALISZU

• 1

Postanowienia ogólne

1. Standardy Ochrony Małoletnich, zwane dalej „Standardami”, określają zasady i procedury mające na celu zapewnienie bezpieczeństwa małoletnich korzystających z usług Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 1 w Kaliszu, zwanej dalej „Poradnią”.
2. Celem Standardów jest w szczególności:

• zapewnienie małoletnim bezpiecznych warunków korzystania z pomocy psychologicznej, pedagogicznej, logopedycznej, terapeutycznej i diagnostycznej;
• ochrona małoletnich przed wszelkimi formami krzywdzenia;
• określenie zasad bezpiecznych relacji pomiędzy małoletnim a personelem Poradni;
• określenie sposobu reagowania w przypadku podejrzenia krzywdzenia małoletniego;
• zapewnienie małoletniemu odpowiedniego wsparcia w sytuacji zagrożenia jego dobra;
• określenie zasad postępowania w przypadku podejrzenia krzywdzenia małoletniego przez osobę dorosłą lub innego małoletniego;
• zwiększanie świadomości personelu w zakresie ochrony dzieci i młodzieży;
• zapewnienie ochrony dzieciom z niepełnosprawnościami oraz dzieciom ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi.

3. Standardy stosuje się do wszystkich pracowników Poradni, niezależnie od podstawy zatrudnienia, a także do osób wykonujących na terenie Poradni zadania na podstawie umów cywilnoprawnych, praktyk, staży, wolontariatu lub innych form współpracy – w zakresie odpowiednim do wykonywanych przez nie czynności.
4. Każdy pracownik Poradni jest zobowiązany do znajomości i przestrzegania Standardów.
5. W realizacji Standardów nadrzędną zasadą jest działanie dla dobra małoletniego, z poszanowaniem jego godności, praw, prywatności i indywidualnych potrzeb.
6. Standardy uwzględniają szczególną sytuację dzieci z niepełnosprawnościami, dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi, dzieci z trudnościami komunikacyjnymi, emocjonalnymi, społecznymi i rozwojowymi oraz dzieci wymagających szczególnego wsparcia.
7.  

ROZDZIAŁ I

ZASADY BEZPIECZNYCH RELACJI MAŁOLETNI – PERSONEL PORADNI

• 2

Zasady ogólne

1. Relacje personelu Poradni z małoletnimi opierają się na szacunku, życzliwości, akceptacji, cierpliwości, uważności i poszanowaniu granic dziecka.
2. Personel Poradni:

• traktuje małoletniego z szacunkiem;
• uwzględnia jego wiek, poziom rozwoju, możliwości psychofizyczne i komunikacyjne;
• respektuje jego prawo do prywatności;
• wysłuchuje małoletniego i traktuje jego wypowiedzi z należytą powagą;
• informuje małoletniego o podejmowanych działaniach w sposób dla niego zrozumiały;
• dostosowuje sposób komunikacji do wieku i możliwości dziecka;
• respektuje prawo dziecka do odmowy wykonania czynności, jeżeli odmowa nie powoduje zagrożenia dla jego zdrowia lub bezpieczeństwa;
• reaguje na sygnały świadczące o dyskomforcie lub poczuciu zagrożenia małoletniego;
• zapewnia warunki umożliwiające dziecku zgłoszenie trudności lub niepokojącej sytuacji;
• zachowuje poufność informacji uzyskanych w związku z wykonywaniem obowiązków zawodowych, z uwzględnieniem obowiązujących przepisów prawa.

3. W przypadku prowadzenia diagnozy lub terapii pracownik:

• wyjaśnia dziecku, w miarę jego możliwości, cel i przebieg podejmowanych czynności;
• unika działań powodujących nieuzasadniony lęk, zawstydzenie lub poczucie zagrożenia;
• respektuje sygnały zmęczenia, przeciążenia sensorycznego lub emocjonalnego;
• w razie potrzeby stosuje przerwy i dostosowuje tempo pracy;
• uwzględnia indywidualne potrzeby dziecka wynikające z jego niepełnosprawności, stanu zdrowia, rozwoju lub trudności w funkcjonowaniu.

• 3

Zachowania niedozwolone wobec małoletnich

1. Niedozwolone jest w szczególności:

• stosowanie przemocy fizycznej;
• stosowanie przemocy psychicznej lub emocjonalnej;
• bicie, szarpanie, popychanie, szturchanie lub inne naruszanie nietykalności cielesnej, z wyjątkiem sytuacji koniecznych dla ochrony zdrowia lub życia;
• krzyczenie na dziecko w sposób mający na celu jego zastraszenie lub upokorzenie;
• poniżanie, wyśmiewanie, ośmieszanie lub zawstydzanie;
• stosowanie gróźb;
• dyskryminowanie dziecka;
• ignorowanie jego potrzeb lub sygnałów świadczących o cierpieniu;
• wykorzystywanie przewagi wynikającej z pozycji zawodowej;
• naruszanie prywatności dziecka bez uzasadnionej potrzeby;
• podejmowanie kontaktów o charakterze seksualnym;
• składanie propozycji o charakterze seksualnym;
• wykonywanie gestów, komentarzy lub żartów o charakterze seksualnym;
• nawiązywanie z małoletnim relacji o charakterze romantycznym lub seksualnym;
• utrwalanie wizerunku dziecka bez wymaganej zgody lub podstawy prawnej;
  1. publikowanie lub udostępnianie informacji dotyczących dziecka w sposób naruszający jego prywatność;
  2. nawiązywanie prywatnych relacji z dzieckiem poza zakresem wynikającym z wykonywania obowiązków zawodowych;
  3. kontaktowanie się z dzieckiem za pośrednictwem prywatnych kont w mediach społecznościowych;
  4. przekazywanie dziecku prywatnego numeru telefonu lub innych prywatnych danych kontaktowych, jeżeli nie jest to uzasadnione wykonywaniem obowiązków zawodowych;
  5. przyjmowanie od dziecka pieniędzy, prezentów lub innych korzyści, jeżeli mogłoby to prowadzić do powstania relacji zależności lub nierównego traktowania.

2. Niedozwolone jest pozostawanie z małoletnim w sytuacji, która może naruszać jego bezpieczeństwo lub stwarzać ryzyko przekroczenia granic zawodowych.
3. W uzasadnionych przypadkach, wynikających ze specyfiki diagnozy, terapii lub pomocy psychologiczno-pedagogicznej, dopuszczalny jest kontakt fizyczny z małoletnim wyłącznie wtedy, gdy:
   1. jest związany z realizacją celu terapeutycznego, diagnostycznego lub zapewnieniem bezpieczeństwa;
   2. jest adekwatny do sytuacji;
   3. respektuje granice dziecka;
   4. nie ma charakteru przemocy, przymusu ani kontaktu o charakterze seksualnym.

ROZDZIAŁ II

BEZPIECZNE RELACJE POMIĘDZY MAŁOLETNIMI

• 4

1. Małoletni korzystający z pomocy Poradni zobowiązani są do wzajemnego poszanowania swoich praw, godności i granic.
2. W przypadku zajęć grupowych, warsztatów, treningów lub innych form pracy grupowej zabronione jest:
   • stosowanie przemocy fizycznej;
   • wyśmiewanie;
   • poniżanie;
   • zastraszanie;
   • wykluczanie z grupy;
   • przezywanie;
   • rozpowszechnianie informacji dotyczących innych uczestników bez ich zgody;
   • wykonywanie i rozpowszechnianie zdjęć, nagrań lub materiałów przedstawiających innych uczestników bez odpowiedniej zgody;
   • naruszanie prywatności innych osób;
   • stosowanie przemocy za pośrednictwem Internetu lub urządzeń elektronicznych.
3. Personel Poradni reaguje na każde zachowanie zagrażające bezpieczeństwu uczestników zajęć.
4. W przypadku konfliktu pomiędzy małoletnimi pracownik podejmuje działania adekwatne do sytuacji, mające na celu:
   • zapewnienie bezpieczeństwa;
   • przerwanie zachowania zagrażającego;
   • wysłuchanie uczestników;
   • ustalenie okoliczności zdarzenia;
   • udzielenie adekwatnego wsparcia;
   • poinformowanie rodziców/opiekunów, jeżeli sytuacja tego wymaga.

ROZDZIAŁ III

ROZPOZNAWANIE CZYNNIKÓW RYZYKA KRZYWDZENIA MAŁOLETNIEGO

• 5

1. Każdy pracownik Poradni w ramach wykonywanych obowiązków zwraca uwagę na czynniki ryzyka i symptomy krzywdzenia małoletnich.
2. Do przykładowych sygnałów mogących wskazywać na krzywdzenie należą w szczególności:
   • niewyjaśnione obrażenia;
   • nagłe zmiany zachowania;
   • wycofanie, lęk, nadmierna czujność;
   • nasilone reakcje emocjonalne;
   • obniżenie nastroju;
   • zachowania regresywne;
   • wyraźny lęk przed określoną osobą;
   • wypowiedzi wskazujące na doświadczanie przemocy;
   • zaniedbanie podstawowych potrzeb;
   • zachowania seksualizujące nieadekwatne do wieku;
   • sygnały wskazujące na cyberprzemoc;
   • informacje o przemocy rówieśniczej lub domowej.
3. Pracownik, który zauważy niepokojące sygnały, podejmuje działania zgodnie z niniejszymi Standardami.
4. Pracownik nie prowadzi samodzielnego postępowania wyjaśniającego w zakresie wykraczającym poza jego kompetencje.

ROZDZIAŁ IV

PROCEDURA INTERWENCJI W PRZYPADKU PODEJRZENIA KRZYWDZENIA MAŁOLETNIEGO

• 6

Zasady ogólne

1. Każdy pracownik Poradni, który:
   • jest świadkiem krzywdzenia małoletniego;
   • powziął podejrzenie krzywdzenia;
   • otrzymał informację od małoletniego o krzywdzeniu;
   • otrzymał informację od rodzica, opiekuna, nauczyciela lub innej osoby o możliwości krzywdzenia dziecka,
   • ma obowiązek podjąć działania zgodnie z niniejszymi Standardami.
2. W przypadku bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia małoletniego należy w pierwszej kolejności zapewnić mu bezpieczeństwo oraz, w razie potrzeby, wezwać odpowiednie służby.
3. Pracownik przekazuje informację o zdarzeniu dyrektorowi Poradni lub osobie wyznaczonej przez dyrektora.
4. Informację przekazuje się bez zbędnej zwłoki.

• 7

Rozmowa z małoletnim

1. W przypadku ujawnienia przez dziecko faktu krzywdzenia pracownik:
   • zapewnia dziecku poczucie bezpieczeństwa;
   • wysłuchuje dziecka;
   • nie okazuje niedowierzania;
   • nie ocenia dziecka;
   • nie obwinia dziecka;
   • nie sugeruje odpowiedzi;
   • nie prowadzi wielokrotnego przesłuchiwania dziecka;
   • nie obiecuje zachowania informacji w tajemnicy;
   • informuje dziecko, że podejmie działania mające na celu zapewnienie mu bezpieczeństwa.
2. Rozmowa powinna być dostosowana do wieku, rozwoju i możliwości komunikacyjnych dziecka.
3. W przypadku dziecka z trudnościami komunikacyjnymi pracownik stosuje adekwatne sposoby komunikowania się, w tym komunikację alternatywną lub wspomagającą, jeżeli jest ona wykorzystywana przez dziecko.

ROZDZIAŁ V

PROCEDURA W PRZYPADKU KRZYWDZENIA PRZEZ PRACOWNIKA PORADNI

• 8

1. W przypadku podejrzenia, że sprawcą krzywdzenia jest pracownik Poradni, informację należy niezwłocznie przekazać dyrektorowi Poradni.
2. Jeżeli podejrzenie dotyczy dyrektora Poradni, zgłoszenie kieruje się do organu prowadzącego lub innego właściwego podmiotu zgodnie z obowiązującymi przepisami.
3. Osoba, której dotyczy zgłoszenie, nie może podejmować działań mających na celu wywieranie wpływu na małoletniego, jego rodziców/opiekunów lub osoby uczestniczące w wyjaśnianiu sprawy.
4. Dyrektor podejmuje działania mające na celu:
   • zapewnienie dziecku bezpieczeństwa;
   • ograniczenie kontaktu dziecka z osobą, której dotyczy podejrzenie – jeżeli jest to konieczne;
   • zabezpieczenie dokumentacji;
   • ustalenie dalszego sposobu postępowania;
   • dokonanie zawiadomienia właściwych organów, jeżeli zachodzi taka potrzeba.

ROZDZIAŁ VI

KRZYWDZENIE PRZEZ RODZICA, OPIEKUNA LUB INNĄ OSOBĘ DOROSŁĄ

• 9

1. W przypadku podejrzenia krzywdzenia dziecka przez rodzica, opiekuna lub inną osobę dorosłą pracownik niezwłocznie przekazuje informację dyrektorowi.
2. W przypadku podejrzenia, że rodzic lub opiekun jest sprawcą krzywdzenia, należy ocenić, czy poinformowanie go o podejrzeniu nie zwiększy zagrożenia dla dziecka.
3. Dalsze działania podejmowane są zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa, z uwzględnieniem dobra i bezpieczeństwa małoletniego.
4. Jeżeli zachodzi podejrzenie popełnienia przestępstwa na szkodę małoletniego, Poradnia podejmuje działania zmierzające do zawiadomienia właściwych organów.
5. W przypadku zagrożenia dobra dziecka dyrektor lub osoba upoważniona podejmuje działania w celu zawiadomienia właściwego sądu opiekuńczego.
6. Jeżeli zachodzą przesłanki do wszczęcia procedury „Niebieskie Karty”, procedurę wszczyna osoba posiadająca do tego uprawnienie na podstawie obowiązujących przepisów; dyrektor zapewnia wskazanie takiej osoby i odnotowanie jej w wykazie osób odpowiedzialnych.

ROZDZIAŁ VII

ZAWIADAMIANIE WŁAŚCIWYCH ORGANÓW

• 10

1. Za składanie zawiadomień o podejrzeniu popełnienia przestępstwa na szkodę małoletniego oraz zawiadamianie sądu opiekuńczego odpowiada dyrektor Poradni lub osoba przez niego pisemnie upoważniona, z uwzględnieniem obowiązków prawnych osoby, która powzięła informację o możliwości popełnienia przestępstwa. Osobę odpowiedzialną za koordynację interwencji wskazuje załącznik do Standardów.
2. W zależności od charakteru zdarzenia zawiadomienie może zostać skierowane w szczególności do:
   • Policji;
   • Prokuratury;
   • Sądu Rejonowego – właściwego wydziału rodzinnego i nieletnich;
   • właściwego zespołu interdyscyplinarnego/grupy diagnostyczno-pomocowej – w przypadku procedury „Niebieskie Karty”;
   • innych właściwych instytucji.
3. Dokumentowanie podjętych działań odbywa się w sposób zapewniający ochronę danych osobowych i poufność informacji.

ROZDZIAŁ VIII

PLAN WSPARCIA MAŁOLETNIEGO PO UJAWNIENIU KRZYWDZENIA

• 11

1. W przypadku ujawnienia krzywdzenia małoletniego Poradnia, w zakresie swoich kompetencji, opracowuje indywidualny plan wsparcia dziecka.
2. Plan wsparcia może obejmować:
   • zapewnienie dziecku bezpieczeństwa;
   • pomoc psychologiczną;
   • pomoc pedagogiczną;
   • pomoc logopedyczną lub terapeutyczną, jeżeli jest wskazana;
   • konsultacje z rodzicami/opiekunami;
   • wskazanie specjalistycznych placówek lub instytucji;
   • współpracę ze szkołą lub przedszkolem;
   • współpracę z podmiotami leczniczymi;
   • współpracę z sądem, Policją, pomocą społeczną lub innymi właściwymi instytucjami;
   • monitorowanie funkcjonowania dziecka.
3. Plan wsparcia powinien uwzględniać:
   • wiek dziecka;
   • jego stan psychofizyczny;
   • rodzaj doświadczonego krzywdzenia;
   • potrzeby rozwojowe i edukacyjne;
   • sytuację rodzinną;
   • możliwości komunikacyjne;
   • niepełnosprawność lub specjalne potrzeby edukacyjne.
4. W miarę możliwości i zgodnie z dobrem dziecka plan wsparcia ustala się we współpracy z małoletnim oraz jego rodzicami/opiekunami.
5. W sytuacji, gdy rodzic/opiekun może być sprawcą krzywdzenia, działania prowadzi się w sposób, który nie zwiększa zagrożenia dla dziecka.

ROZDZIAŁ IX

SZCZEGÓLNA OCHRONA DZIECI Z NIEPEŁNOSPRAWNOŚCIAMI I ZE SPECJALNYMI POTRZEBAMI EDUKACYJNYMI

• 12

1. Poradnia zapewnia szczególną ochronę małoletnim:
   • z niepełnosprawnościami;
   • ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi;
   • z zaburzeniami komunikacji;
   • z trudnościami emocjonalnymi i społecznymi;
   • z zaburzeniami neurorozwojowymi;
   • wymagającym dostosowania sposobu komunikowania się.
2. Personel dostosowuje sposób komunikacji i prowadzenia czynności diagnostycznych lub terapeutycznych do możliwości dziecka.
3. Szczególną uwagę należy zwracać na sytuacje, w których dziecko:
   • ma ograniczoną możliwość komunikowania się;
   • ma trudność w rozpoznawaniu zagrożenia;
   • jest zależne od osób dorosłych;
   • ma trudność w zgłaszaniu doświadczanej przemocy;
   • może mieć trudność w rozumieniu granic społecznych;
   • jest szczególnie podatne na manipulację lub wykorzystanie.
4. W przypadku dzieci niemówiących lub posługujących się komunikacją alternatywną i wspomagającą pracownik zapewnia możliwość przekazania informacji w dostępnej dla dziecka formie.
5. Dziecko nie może być dyskryminowane ze względu na rodzaj niepełnosprawności, trudności rozwojowe, stan zdrowia, sposób komunikowania się ani inne indywidualne cechy.

ROZDZIAŁ X

ZASADY KORZYSTANIA Z URZĄDZEŃ ELEKTRONICZNYCH I INTERNETU

• 13

1. Korzystanie z urządzeń elektronicznych na terenie Poradni powinno odbywać się w sposób bezpieczny i z poszanowaniem prywatności innych osób.
2. Małoletni nie mogą bez zgody utrwalać wizerunku, głosu ani wypowiedzi innych osób przebywających w Poradni.
3. Zabrania się:
   • nagrywania pracowników i innych małoletnich bez odpowiedniej zgody;
   • fotografowania dokumentacji;
   • udostępniania w Internecie informacji dotyczących innych osób korzystających z Poradni;
   • rozpowszechniania materiałów naruszających godność lub bezpieczeństwo innych osób;
   • korzystania z Internetu w sposób naruszający przepisy prawa lub prawa innych osób.
4. Pracownicy Poradni korzystają z urządzeń elektronicznych w sposób zapewniający ochronę danych osobowych i informacji dotyczących małoletnich.
5. Dokumentacja diagnostyczna i terapeutyczna nie może być przesyłana za pośrednictwem prywatnych kont lub niezabezpieczonych kanałów komunikacji.

ROZDZIAŁ XI

OCHRONA PRZED TREŚCIAMI SZKODLIWYMI W INTERNECIE

• 14

1. Personel Poradni podejmuje działania edukacyjne dotyczące bezpiecznego korzystania z Internetu, odpowiednio do wieku i potrzeb małoletnich.
2. W przypadku ujawnienia cyberprzemocy lub kontaktu dziecka z treściami szkodliwymi pracownik:
   • zapewnia dziecku wsparcie;
   • ustala podstawowe informacje dotyczące zdarzenia;
   • informuje osobę odpowiedzialną za ochronę małoletnich;
   • w razie potrzeby informuje rodziców/opiekunów;
   • podejmuje dalsze działania zgodnie z charakterem zdarzenia.
3. W przypadku zagrożenia życia lub zdrowia dziecka podejmowane są niezwłoczne działania interwencyjne.

ROZDZIAŁ XII

OSOBY ODPOWIEDZIALNE ZA PRZYJMOWANIE ZGŁOSZEŃ I UDZIELANIE WSPARCIA

• 15

1. Dyrektor Poradni wyznacza osoby odpowiedzialne za:
   • przyjmowanie zgłoszeń dotyczących zagrożenia dobra małoletniego;
   • koordynowanie działań interwencyjnych;
   • udzielanie dziecku wsparcia;
   • prowadzenie dokumentacji;
   • współpracę z właściwymi instytucjami.
2. Informacja o osobach odpowiedzialnych oraz sposobach zgłaszania zdarzeń jest dostępna:
   • w siedzibie Poradni;
   • na stronie internetowej Poradni;
   • w miejscu dostępnym dla małoletnich i rodziców/opiekunów.
3. Małoletni może zgłosić niepokojącą sytuację każdemu pracownikowi Poradni, któremu ufa.
4. Pracownik, który otrzyma takie zgłoszenie, jest zobowiązany przekazać je osobie odpowiedzialnej za prowadzenie interwencji.

ROZDZIAŁ XIII

DOKUMENTOWANIE I PRZECHOWYWANIE ZDARZEŃ

• 16

1. Każde zgłoszenie dotyczące podejrzenia krzywdzenia małoletniego podlega udokumentowaniu w zakresie niezbędnym do podjęcia działań.
2. Dokumentacja może obejmować w szczególności:
   • kartę zgłoszenia/interwencji;
   • opis podjętych działań;
   • informacje dotyczące rozmowy z dzieckiem;
   • informacje dotyczące kontaktu z rodzicami/opiekunami;
   • informacje dotyczące zawiadomienia właściwych instytucji;
   • plan wsparcia dziecka;
   • informacje dotyczące monitorowania sytuacji.
3. Dokumentacja jest przechowywana w sposób zapewniający:
   • poufność;
   • ochronę danych osobowych;
   • dostęp wyłącznie osobom upoważnionym;
   • zabezpieczenie przed utratą, zniszczeniem lub nieuprawnionym dostępem.
4. Dokumentację przechowuje się zgodnie z obowiązującymi w Poradni zasadami prowadzenia i archiwizacji dokumentacji oraz przepisami dotyczącymi ochrony danych osobowych.

ROZDZIAŁ XIV

PRZYGOTOWANIE PERSONELU DO STOSOWANIA STANDARDÓW

• 17

1. Dyrektor Poradni wyznacza osobę odpowiedzialną za przygotowanie personelu do stosowania Standardów.
2. Do zadań osoby odpowiedzialnej należy:
   • organizowanie szkoleń;
   • zapoznawanie pracowników z treścią Standardów;
   • udzielanie pracownikom informacji dotyczących procedur;
   • monitorowanie znajomości Standardów;
   • przygotowanie materiałów informacyjnych;
   • dokumentowanie udziału pracowników w szkoleniach.
3. Każdy pracownik Poradni przed rozpoczęciem pracy powinien zostać zapoznany ze Standardami.
4. Zapoznanie się ze Standardami pracownik potwierdza podpisem.
5. Szkolenia powinny uwzględniać specyfikę pracy Poradni, w szczególności:
   • diagnozę psychologiczną, pedagogiczną i logopedyczną;
   • prowadzenie terapii;
   • rozmowę z dzieckiem ujawniającym krzywdzenie;
   • rozpoznawanie symptomów krzywdzenia;
   • zasady interwencji;
   • ochronę dzieci z niepełnosprawnościami;
   • ochronę dzieci ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi;
   • cyberprzemoc i zagrożenia internetowe;
   • ochronę danych osobowych i poufność.

ROZDZIAŁ XV

UDOSTĘPNIANIE STANDARDÓW

• 18

1. Standardy są dostępne dla pracowników Poradni, małoletnich oraz ich rodziców/opiekunów.
2. Pełna wersja Standardów jest udostępniana na stronie internetowej Poradni oraz w siedzibie Poradni, w tym w widocznym miejscu, a ponadto jest dostępna:
   • w siedzibie Poradni;
   • na stronie internetowej Poradni;
   • w wersji elektronicznej lub papierowej na wniosek zainteresowanej osoby.
3. Małoletnim udostępnia się również wersję skróconą Standardów, zawierającą informacje istotne dla małoletnich i napisaną językiem zrozumiałym dla dzieci i młodzieży; wersję tę zamieszcza się na stronie internetowej Poradni i wywiesza w widocznym miejscu w jej siedzibie.
4. Pracownicy Poradni wyjaśniają małoletnim, w sposób dostosowany do ich wieku i możliwości, podstawowe zasady bezpieczeństwa i sposoby uzyskania pomocy.
5. Rodzice/opiekunowie są informowani o możliwości zapoznania się ze Standardami.

ROZDZIAŁ XVI

PRZEGLĄD I AKTUALIZACJA STANDARDÓW

• 19

1. Standardy podlegają okresowej ocenie, nie rzadziej niż raz na dwa lata, pod kątem ich skuteczności, dostosowania do aktualnych potrzeb Poradni oraz zgodności z obowiązującymi przepisami prawa.
2. Przeglądu Standardów dokonuje osoba wyznaczona przez dyrektora, we współpracy z pracownikami Poradni.
3. Przy dokonywaniu oceny uwzględnia się w szczególności:
   • zgłoszone przypadki naruszenia Standardów;
   • sposób realizacji procedur interwencyjnych;
   • uwagi pracowników;
   • uwagi rodziców/opiekunów;
   • uwagi małoletnich, jeżeli ich uzyskanie jest możliwe i zasadne;
   • zmiany przepisów prawa;
   • wyniki szkoleń i działań edukacyjnych.
4. Wnioski z przeprowadzonej oceny i przeglądu Standardów dokumentuje się pisemnie.
5. W przypadku stwierdzenia potrzeby zmiany Standardów dyrektor wprowadza odpowiednie zmiany w drodze zarządzenia.

ROZDZIAŁ XVII

ODPOWIEDZIALNOŚĆ ZA PRZESTRZEGANIE STANDARDÓW

• 20

1. Za wdrożenie i przestrzeganie Standardów odpowiada dyrektor Poradni.
2. Każdy pracownik odpowiada za przestrzeganie zasad określonych w Standardach w zakresie wynikającym z wykonywanych obowiązków.
3. Naruszenie Standardów przez pracownika może skutkować konsekwencjami służbowymi lub prawnymi, zgodnie z obowiązującymi przepisami.
4. Brak zgłoszenia przez pracownika sytuacji, w której zachodzi uzasadnione podejrzenie krzywdzenia małoletniego, może skutkować odpowiedzialnością przewidzianą przepisami prawa.

ROZDZIAŁ XVIII

POSTANOWIENIA KOŃCOWE

• 21

1. Standardy wchodzą w życie z dniem określonym w zarządzeniu Dyrektora Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 1 w Kaliszu.
2. Standardy są dokumentem wewnętrznym Poradni i stanowią element systemu zapewnienia bezpieczeństwa małoletnich.
3. W sprawach nieuregulowanych w Standardach stosuje się przepisy powszechnie obowiązującego prawa.
4. Każdy pracownik Poradni jest zobowiązany do zapoznania się ze Standardami i ich przestrzegania.

ZAŁĄCZNIK NR 1

Karta interwencji

ZAŁĄCZNIK NR 2

PLAN WSPARCIA MAŁOLETNIEGO

Imię i nazwisko dziecka: ...................................................................................................

Data opracowania planu: .................................................................................................

1. Rozpoznana sytuacja / rodzaj zagrożenia

.....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

2. Potrzeby dziecka

.....................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................................

3. Zapewnienie bezpieczeństwa

..............................................................................................................................................................................................................................................................................................................

4. Zaplanowane formy pomocy

☐ konsultacja psychologiczna
☐ pomoc psychologiczna
☐ pomoc pedagogiczna
☐ pomoc logopedyczna
☐ terapia
☐ konsultacja rodzicielska
☐ współpraca ze szkołą/przedszkolem
☐ skierowanie do innej instytucji
☐ inne: ..................................................................

5. Osoby odpowiedzialne

.......................................................................................................................................................

6. Sposób monitorowania sytuacji

.......................................................................................................................................................

7. Termin oceny skuteczności udzielonego wsparcia

.......................................................................................................................................................

Podpis osoby sporządzającej: .......................................................................................................

Podpis dyrektora/osoby upoważnionej: .......................................................................................

ZAŁĄCZNIK NR 3

STANDARDY OCHRONY MAŁOLETNICH – WERSJA DLA DZIECI I MŁODZIEŻY

PAMIĘTAJ – MASZ PRAWO DO BEZPIECZEŃSTWA!

W Poradni:

• masz prawo być traktowany/a z szacunkiem;
• masz prawo powiedzieć, że czegoś nie rozumiesz;
• masz prawo powiedzieć, że coś Ci się nie podoba;
• masz prawo prosić o przerwę, jeśli czujesz się zmęczony/a lub źle;
• nikt nie może Cię bić, poniżać, wyśmiewać ani straszyć;
• nikt nie może dotykać Cię w sposób, który powoduje Twój dyskomfort;
• nikt nie może prosić Cię o zachowanie w tajemnicy czegoś, co powoduje, że czujesz się źle lub niebezpiecznie;
• możesz powiedzieć pracownikowi Poradni, jeśli ktoś Cię krzywdzi;
• możesz powiedzieć o tym także rodzicowi, opiekunowi albo innej osobie dorosłej, której ufasz;
• jeśli powiesz o czymś ważnym, pracownik Poradni będzie starał się pomóc Ci zapewnić bezpieczeństwo.

JEŚLI COŚ CIĘ NIEPOKOI:

POWIEDZ O TYM!

Możesz zwrócić się do:

• psychologa,
• pedagoga,
• logopedy,
• terapeuty,
• innego pracownika Poradni,
• dyrektora Poradni.

To nie jest Twoja wina, jeśli ktoś Cię krzywdzi.

Masz prawo prosić o pomoc.

ZAŁĄCZNIK NR 4

WYKAZ OSÓB ODPOWIEDZIALNYCH

Dyrektor Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 1 w Kaliszu powołał:

Panią Patrycję Pasternak – pedagoga – jako osobę odpowiedzialną za przyjmowanie zgłoszeń dotyczących zagrożenia dobra małoletniego, koordynowanie interwencji w przypadku dziecka krzywdzonego, udzielanie lub organizowanie wsparcia oraz monitorowanie realizacji Standardów Ochrony Małoletnich w Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 1 w Kaliszu.

Za składanie zawiadomień o podejrzeniu popełnienia przestępstwa na szkodę małoletniego oraz zawiadamianie sądu opiekuńczego odpowiada Dyrektor Poradni lub osoba przez niego pisemnie upoważniona. Procedurę „Niebieskie Karty” wszczyna osoba posiadająca uprawnienie wynikające z obowiązujących przepisów.

ZAŁĄCZNIK NR 5

Monitoring standardów – ankieta

ZAŁĄCZNIK NR 6

Zasady bezpiecznej rekrutacji w Poradni Psychologiczno – Pedagogicznej nr 1 w Kaliszu

Standardem jest rekrutacja pracowników pedagogicznych i niepedagogicznych odbywająca się zgodnie z zasadami bezpiecznej rekrutacji, a pracodawca dąży do jak najlepszej weryfikacji kwalifikacji kandydata, w tym stosunek do wartości podzielanych przez placówkę, takich jak ochrona praw dzieci i szacunek do ich godności.

Poradnia dba, aby osoby w niej zatrudnione – zarówno pracownicy pedagogiczni, jak                                        i niepedagogiczni, w tym wolontariusze i praktykanci, posiadały odpowiednie kwalifikacje                          do pracy  z dziećmi oraz nie stanowiła dla nich zagrożenia.

W każdym przypadku poradnia musi posiadać dane pozwalające zidentyfikować osobę przez nią zatrudnioną, niezależnie od podstawy zatrudnienia, tj, imię (imiona) i nazwisko, datę urodzenia oraz dane kontaktowe osoby zatrudnianej.

Zgodnie z art. 21 Ustawy o przeciwdziałaniu zagrożeniom przestępstwami na tle seksualnym osoba zatrudniająca przed zawarciem umowy sprawdza kandydata w Rejestrze Sprawców Przestępstw na Tle Seksualnym (rejestr z dostępem ograniczonym) oraz w Rejestrze osób, w stosunku                            do których Państwowa Komisja do spraw wyjaśniania przypadków czynności skierowanych przeciwko wolności seksualnej i obyczajności wobec małoletniego poniżej lat 15 wydała postanowienie o wpisie w Rejestrze (dostęp: rps.ms.gov.pl, po założeniu profilu placówki). Sprawdzenie w rejestrze sprawców dokumentuje się wydrukiem informacji zwrotnej wygenerowanej z Rejestru, a figurowanie w Rejestrze wyklucza możliwość zatrudnienia kandydata.

Dyrektor jest zobowiązany do domagania się od osoby zatrudnianej lub od innej osoby (wolontariusza, praktykanta i in.) przed dopuszczeniem do wykonywania czynności                                          z małoletnimi w poradni/placówce, zaświadczenia z Krajowego Rejestru Karnego o niekaralności w zakresie przestępstw określonych w rozdziale XIX i XXV Kodeksu karnego, w art. 189a i art. 207 Kodeksu karnego  oraz w Ustawie o przeciwdziałaniu narkomanii.

Kandydat/kandydatka składa oświadczenia o posiadaniu przez niego/nią pełnej zdolności                               do czynności prawnych i korzystaniu z praw publicznych; o niekaralności oraz o toczących się postępowaniach przygotowawczych, sądowych i dyscyplinarnych zgodnie ze wzorem oświadczenia.

Jeżeli osoba posiada obywatelstwo inne niż polskie przedkłada pracodawcy:

informację z rejestru karnego państwa obywatelstwa  uzyskiwaną do celów działalności zawodowej lub wolontariackiej związanej z kontaktami z dziećmi, bądź informację z rejestru karnego, jeżeli prawo tego państwa nie przewiduje wydawania informacji dla w/w celów;

 pod rygorem odpowiedzialności karnej, oświadczenie o państwie/ach zamieszkiwania w ciągu ostatnich 20 lat, innych niż Rzeczypospolita Polska i państwo obywatelstwa.

jeżeli mieszkała w innych państwach w ciągu 20 lat niż Rzeczypospolita Polska i państwo obywatelstwa, informację z rejestrów karnych tych państw uzyskiwaną  do celów działalności zawodowej lub wolontariackiej związanej z kontaktami  z dziećmi.

Dopuszczalne jest przedłożenie przez kandydata pod rygorem odpowiedzialności karnej oświadczenia, że prawo danego państwa nie przewiduje wydawania informacji o niekaralności i/lub nie prowadzi rejestru karnego oraz oświadczenia, że nie był(-a) w tym państwie prawomocnie skazany(-a).

O zawieraniu oświadczeń pod rygorem odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia świadczy zawarta w ich treści klauzula „Jestem świadomy(-a) odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia”, która zastępuje pouczenie organu o odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.

Oświadczenia, wydruki z rejestrów i zaświadczenia z KRK dołączane są do części A akt osobowych pracownika lub do dokumentacji wolontariusza/ praktykanta. W przypadku danych z Rejestru osób, w stosunku do których Państwowa Komisja do spraw wyjaśniania przypadków czynności skierowanych przeciwko wolności seksualnej i obyczajności wobec małoletniego poniżej 15 lat, wydała postanowienie o wpisie w Rejestrze, wystarczającym jest wydruk strony internetowej, na której widnieje komunikat, że sprawdzana osoba nie figuruje w Rejestrze.

Oświadczenie

…………………………………………

(miejscowość, data)

Ja, ………………………………, nr PESEL ………………………………… oświadczam, że posiadam pełną zdolność do czynności prawnych, korzystam z praw publicznych, nie byłam(-em) skazana(-y) za przestępstwo przeciwko wolności seksualnej i obyczajności, i przestępstwa z użyciem przemocy na szkodę małoletniego oraz nie toczy się przeciwko mnie żadne postępowanie karne ani dyscyplinarne w tym zakresie. Nie zostałam(-em) skazana(-y) prawomocnym wyrokiem za przestępstwa umyślne.

Jestem świadoma(-y) odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia.

…………………………………………

            (podpis)

ZAŁĄCZNIK NR 7

Zasady bezpiecznej relacji personel dziecko

Zasady bezpiecznych relacji personelu Poradni Psychologiczno – Pedagogicznej nr 1   w Kaliszu z dziećmi

Naczelną zasadą wszystkich czynności podejmowanych przez pracowników  jest działanie  dla dobra dziecka i w jego najlepszym interesie. Personel traktuje dziecko z szacunkiem oraz uwzględnia jego godność i potrzeby. Niedopuszczalne jest stosowanie przemocy wobec dziecka w jakiejkolwiek formie. Personel realizując te cele działa w ramach obowiązującego prawa, przepisów wewnętrznych instytucji oraz swoich kompetencji. Zasady bezpiecznych relacji personelu z dziećmi obowiązują wszystkich pracowników, praktykantów  i wolontariuszy. Znajomość i zaakceptowanie zasad są potwierdzone podpisaniem oświadczenia.
Relacje personelu z dziećmi

Jesteś zobowiązany/a do utrzymywania profesjonalnej relacji z dziećmi i każdorazowo rozważenia, czy Twoja reakcja, komunikat bądź działanie wobec dziecka są adekwatne do sytuacji, bezpieczne, uzasadnione i sprawiedliwe wobec innych dzieci. Działaj w sposób otwarty i przejrzysty dla innych, aby zminimalizować ryzyko błędnej interpretacji Twojego zachowania.

Komunikacja z dziećmi

W komunikacji z dziećmi zachowuj cierpliwość i szacunek.
Słuchaj uważnie dzieci i udzielaj im odpowiedzi adekwatnych do ich wieku i danej sytuacji.

Nie wolno Ci zawstydzać, upokarzać, lekceważyć i obrażać dziecka. Nie wolno Ci krzyczeć na dziecko w sytuacji innej niż wynikająca z bezpieczeństwa dziecka lub innych dzieci

Nie wolno Ci ujawniać informacji wrażliwych dotyczących dziecka wobec osób nieuprawnionych, w tym wobec innych dzieci. Obejmuje to wizerunek dziecka, informacje o jego/jej sytuacji rodzinnej, ekonomicznej, medycznej, opiekuńczej i prawnej.

Podejmując decyzje dotyczące dziecka, poinformuj je o tym i staraj się brać pod uwagę
jego oczekiwania.

Szanuj prawo dziecka do prywatności. Jeśli konieczne jest odstąpienie od zasady  poufności, aby chronić dziecko, wyjaśnij mu to najszybciej jak to możliwe.

Jeśli pojawi się konieczność porozmawiania z dzieckiem na osobności, zostaw uchylone
drzwi do pomieszczenia i zadbaj, aby być w zasięgu wzroku innych. Możesz też poprosić drugiego pracownika o obecność podczas takiej rozmowy.

Nie wolno Ci zachowywać się w obecności dzieci w sposób niestosowny. Obejmuje  to używanie wulgarnych słów, gestów i żartów, czynienie obraźliwych uwag, nawiązywane w wypowiedziach do aktywności bądź atrakcyjności seksualnej oraz  wykorzystywanie wobec dziecka relacji władzy lub przewagi fizycznej (zastraszanie, przymuszanie, groźby).

Zapewnij dzieci, że jeśli czują się niekomfortowo w jakiejś sytuacji, wobec konkretnego zachowania czy słów, mogą o tym powiedzieć Tobie lub wskazanej osobie i mogą oczekiwać odpowiedniej reakcji i/lub pomocy.

Działania z dziećmi

Doceniaj i szanuj wkład dzieci w podejmowane działania, aktywnie je angażuj i traktuj równo bez względu na ich płeć, orientację seksualną, sprawność/niepełnosprawność, status społeczny, etniczny, kulturowy, religijny i światopogląd.

1. Nie wolno Ci nawiązywać z dzieckiem jakichkolwiek relacji romantycznych lub seksualnych ani składać mu propozycji o nieodpowiednim charakterze. Obejmuje to także seksualne komentarze, żarty, gesty oraz udostępnianie dzieciom treści erotycznych i pornograficznych bez względu na ich formę.
2. Nie wolno Ci utrwalać wizerunku dziecka (filmowanie, nagrywanie głosu, fotografowanie)  dla potrzeb prywatnych. Dotyczy to także umożliwienia osobom trzecim utrwalenia wizerunków dzieci, jeśli dyrekcja nie została o tym poinformowana, nie wyraziła na to zgody i nie uzyskała zgód rodziców/opiekunów prawnych oraz samych dzieci.
3. Nie wolno Ci proponować dzieciom alkoholu, wyrobów tytoniowych ani nielegalnych
4. substancji, jak również używać ich w obecności dzieci.
5. Nie wolno Ci przyjmować pieniędzy ani prezentów od dziecka, ani rodziców/opiekunów dziecka.
6. Nie wolno Ci wchodzić w relacje jakiejkolwiek zależności wobec dziecka  lub rodziców/opiekunów dziecka.
7. Nie wolno Ci zachowywać się w sposób mogący sugerować innym istnienie takiej zależności i prowadzący do oskarżeń o nierówne traktowanie bądź czerpanie korzyści majątkowych i innych. Nie dotyczy to okazjonalnych podarków związanych ze świętami w roku szkolnym, np. kwiatów, prezentów składkowych czy drobnych upominków.

Wszystkie ryzykowne sytuacje, które obejmują zauroczenie dzieckiem przez pracownika lub pracownikiem przez dziecko, muszą być raportowane dyrekcji. Jeśli jesteś ich świadkiem reaguj stanowczo, ale z wyczuciem, aby zachować godność osób zainteresowanych.

Kontakt fizyczny z dziećmi

Każde przemocowe działanie wobec dziecka jest niedopuszczalne. Istnieją jednak sytuacje,  w których fizyczny kontakt z dzieckiem może być stosowny i spełnia zasady bezpiecznego kontaktu: jest odpowiedzią na potrzeby dziecka w danym momencie, uwzględnia wiek dziecka, etap rozwojowy, płeć, kontekst kulturowy i sytuacyjny. Nie można jednak wyznaczyć uniwersalnej stosowności każdego takiego kontaktu fizycznego, ponieważ zachowanie                      odpowiednie wobec jednego dziecka może być nieodpowiednie wobec innego. Kieruj się zawsze swoim profesjonalnym osądem, słuchając, obserwując i odnotowując reakcję dziecka, pytają je o zgodę na kontakt fizyczny (np. przytulenie) i zachowując świadomość, że nawet przy swoich dobrych intencjach taki kontakt może być błędnie zinterpretowany przez dziecko lub osoby trzecie.

1. Nie wolno Ci bić, szturchać, popychać ani w jakikolwiek sposób naruszać integralności fizycznej dziecka.
2. Nigdy nie dotykaj dziecka w sposób, który może być uznany za nieprzyzwoity lub niestosowny.
3. Zawsze bądź przygotowany na wyjaśnienie swoich działań.
4. Nie angażuj się w takie aktywności jak łaskotanie, udawane walki z dziećmi czy brutalne zabawy fizyczne.
5. Zachowaj szczególną ostrożność wobec dzieci, które doświadczyły nadużycia i krzywdzenia, w tym seksualnego, fizycznego bądź zaniedbania. Takie doświadczenia mogą czasem sprawić, że dziecko będzie dążyć do nawiązania niestosownych bądź nieadekwatnych fizycznych kontaktów z dorosłymi. W takich sytuacjach powinieneś reagować z wyczuciem, jednak stanowczo i pomóc dziecku zrozumieć znaczenie osobistych granic.
6. Kontakt fizyczny z dzieckiem nigdy nie może być niejawny bądź ukrywany, wiązać się z jakąkolwiek gratyfikacją ani wynikać z relacji władzy. Jeśli będziesz świadkiem jakiegokolwiek z wyżej opisanych zachowań i/lub sytuacji ze strony innych dorosłych lub dzieci, zawsze poinformuj o tym osobę odpowiedzialną i/lub postąp zgodnie z obowiązującą procedurą interwencji.
7. W sytuacjach wymagających czynności pielęgnacyjnych i higienicznych wobec dziecka, unikaj innego niż niezbędny kontaktu fizycznego z dzieckiem. Dotyczy to zwłaszcza pomagania dziecku w ubieraniu i rozbieraniu, jedzeniu, myciu, przewijaniu i w korzystaniu z toalety. Zadbaj o to, aby w każdej z czynności pielęgnacyjnych i higienicznych asystowała Ci inna osoba z instytucji. Jeśli pielęgnacja i opieka higieniczna nad dziećmi należą do Twoich obowiązków, zostaniesz przeszkolony w tym kierunku.
8. Podczas dłuższych niż jednodniowe wyjazdów i wycieczek niedopuszczalne jest spanie z dzieckiem w jednym łóżku lub w jednym pokoju.

Kontakty poza godzinami pracy

Co do zasady kontakt z dziećmi powinien odbywać się wyłącznie w godzinach pracy i dotyczyć

celów edukacyjnych lub wychowawczych.

1. Nie wolno Ci zapraszać dzieci do swojego miejsca zamieszkania ani spotykać się z nimi poza godzinami pracy. Obejmuje to także kontakty z dziećmi poprzez prywatne kanały komunikacji (prywatny telefon, e-mail, komunikatory, profile w mediach społecznościowych).
2. Jeśli zachodzi taka konieczność, właściwą formą komunikacji z dziećmi i ich rodzicami lub opiekunami poza godzinami pracy są kanały służbowe (e-mail, telefon służbowy).
3. Jeśli zachodzi konieczność spotkania z dziećmi poza godzinami pracy, musisz poinformować o tym dyrekcję, a rodzice/opiekunowie prawni dzieci muszą wyrazić zgodę na taki kontakt.
4. Utrzymywanie relacji towarzyskich lub rodzinnych (jeśli dzieci i rodzice/opiekunowie dzieci są osobami bliskimi wobec pracownika) wymaga zachowania poufności wszystkich informacji dotyczących innych dzieci, ich rodziców oraz opiekunów.

Bezpieczeństwo online

Bądź świadom cyfrowych zagrożeń i ryzyka wynikającego z rejestrowania Twojej prywatnej aktywności w sieci przez aplikacje i algorytmy, ale także Twoich własnych działań w internecie. Dotyczy to lajkowania określonych stron, korzystania z aplikacji randkowych, na których możesz spotkać uczniów/uczennice, obserwowania określonych osób/stron w mediach społecznościowych i ustawień prywatności kont, z których korzystasz. Jeśli Twój profil jest publicznie dostępny, dzieci i ich rodzice/opiekunowie będą mieć wgląd w Twoją cyfrową aktywność.

Nie wolno Ci nawiązywać kontaktów z  dzieckiem poprzez przyjmowanie bądź wysyłanie zaproszeń w mediach społecznościowych.

Dyrektor Poradni Psychologiczno – Pedagogicznej nr 1

w Kaliszu powołał:

Panią Patrycję Pasternak – pedagoga jako osobę odpowiedzialną za interwencję w przypadku dziecka krzywdzonego oraz jako osobę odpowiedzialną za politykę ochrony dzieci przed krzywdzeniem  w Poradni Psychologiczno-Pedagogicznej nr 1 w Kaliszu.

Telefon do kontaktu: 62 501 01 19